کور / هیوادونه (پاڼه 5)

هیوادونه

بينن هیواد درپېژنو

موقعيت:لويديزه افريقا تاريخ په ١٦٦٥ ز کال دايبومي امپراطوري پکي جوړه سوه. په ١٨٩٣ز کال فرانسي په ډاهومي (اوسني بينن) يرغل وکړ او په فرانسوي مستعمرو کي يي شامل کړ. په ١٩٦٠ز کال يي خپلواکي ترلاسه کړه او هوبرټ ميګا دهيواد لومړنى ولسمشر شو. په ١٩٧٥ ز کال دډاهومي نوم د”بينن په ملي جمهوريت” واوښت او ډي لاريوولوشن پاپولائرډوبينن (پي آر پي بي) دهيواد يوازنۍ سياسي ډله وګڼل شوه. په …

بشپړ متن

بلجيم هیواد درپېژنو

موقعيت:ختيزه اروپا تاريخ رومي واکمن ،جوليس سزار،له ٥٠څخه تر ٥٧ قبل الميلاد ،په هغه سيمه چي اوس ورته بلجيم ويل کېږي، يرغل وکړ.په اولسمه پېړۍ کي داهيواد درومي امپراطورۍ برخه وګرځيد.دتاريخ په اوږدو کي داهيواد دمختلفو هيوادونو له لوري قبضه شو، خو په ١٨٣٠ ز کال يې دولنديز (هالنډ)څخه خپلواکي واخسته . په دوهمه نړيواله جګړه کي جرمني په بلجيم حمله وکړه.په ١٩٤٤ ز کال اتحادي ځواکونو جرمني ازاده کړه، …

بشپړ متن

بيلائزهیواد درپېژنو

موقعيت :منځنۍ امريکا تاريخ دتاريخ په اوږدو کي ،ګويټي مالاکا ددې هيواد دعوه کړې ده، تر ٢٠٠٥ ز کال پوري دهغوى دپولو کشاله حل نه شوه، په دې لړ کي برتانيه او نورو کيرئبيني هيوادونو منځګړيتوب هم کړى وو، د بيلائز له خپلواکي وروسته دهغوى په غوښتنه يو شمېر برتانوي سرتيري هلته ميشت شول. جغرافيه موقعيت :منځنۍ امريکا، دګويټي مالا او مکسيکو ترمنځ. مساحت: ٢٢٩٦٦ مربع کلومټره. قدرتي زېرمي:دکرهڼي ځمکه،لرګي، …

بشپړ متن

بيلارس هیواد درپېژنو

بيلارس (سپينه روسيه) موقعيت :ختيزه اروپا تاريخ په پنځمه زېږديزه پيړۍ کي دسلاوک ختيزوقبيلو په بيلارس يا بائيلورشيا (سپينه روسيه) باندي تسلط وموند.وروسته داسيمي دلتوانيا دستري امپراطورۍ برخه شوې او په ١٥٥٩ ز کال داهيواد په پولنډ کي شامل کړاى شو. دپولينډ دڅو ځلي تجزيه وروسته داهيواد دروسيې ،يوايالت شو. دلومړۍ نړيوالي جګړې په پاى کي بيلارس دخپلواکۍ اعلان وکړ ،خو ډېر ژر دشوروي اتحاد ځواکونو حمله پرې وکړه او …

بشپړ متن

بارباډوس هیواد درپېژنو

تاريخ په دې جزيره لومړى ځل داروپا هستوګنو پښه کيښوده، خو انګريزانو وړاندي والي وکړ او په ١٦٢٧ ز کال يې دلته په ودانيو پيل وکړ.په لومړيو کي دلته تمباکو او کپاس کرل کيدل خو وروسته يې ځاى ګني ونيو، دګني دکښت لپاره دافريقا څخه غلامان بارباډوس ته راوستل شول. ډېر ژر افريقايان د باربادوس دټولي آبادۍ ، ٩٠% وګرځيدل. له هغه وروسته بارباډوس دونډورډ جزېرو دچارو دسمبالښت مرکز وګرځيد،خوپه …

بشپړ متن

بنګله دېش هیواد درپېژنو

موقعيت :جنوبي اسيا تاريخ کومي سيمې او تړانګې ته چي اوس لويديزي بنګال او بنګله دېش ويل کېږي، دتاريخ دلومړنيو سرچينو په وينا دلته دبنګا يا ونګا امپراتورۍ واک چلاوه. په ١٥٧٦ ز کال بنګال دمغلي واکمنۍ برخه وګرځيد او دختيزي بنګال زياتره وګړي داسلام په مبارک دين مشرف شول. دمغلو له زوال وروسته دبنګال ايالت نيم خپلواک شو. په ١٦٠٨ ز کال يې پلازمينه له راج محل څخه ډاکې …

بشپړ متن

بحرين هیواد درپېژنو

تاريخ په څوارلسمه زېږديزه پېړۍ کي بحرين دايراني واکمنۍ برخه وه. په ١٦٦٢ ز کال دپرتګالي او عربي واکمنۍ تر ړنګيدو وروسته ،ايران بيا په بحرين دواک دعوه وکړه.په ١٧٨٣ ز کال احمد ابن الخليفه په بحرين قبضه وکړه او لمسيان يې تر اوسه پوري دشاهي کورنۍ حيثيت لري. په ١٨٢٠ ز کال بحرين دبرتانيې تر پنجو لاندي شو او په ١٩٧١ ز کال يې خپلواکي ترلاسه کړه. په ١٩٧٥ …

بشپړ متن

بهاماس هیواد درپېژنو

موقعيت: جنوبي امريکا تاريخ داوسنى بهاماس دسان سلواډور جزيره دنوې دنيا (امريکا) لومړنى موندل شوى ځاى دى ، چي په ١٤٩٢ ز کال کرسټف کولمب پکي کښته شو.ددې سيمي دودانۍ کار برتانويانو په اولسمه پېړۍ کي پيل کړ. له ١٧١٧ ز څخه تر ١٧٦٤ ز پوري، بهاماس دبرتانوي امپراطورۍ برخه وه. په ١٩٦٤ ز کال دبيل هيواد په توګه ومنل شو او د ١٩٧٣ ز کال په جولاى کي يې …

بشپړ متن

اذربايجان هیواد درپېژنو

موقعيت:جنوب لويديزه اسيا تاريخ په اوومه عيسوي پېړۍ کي مسلمانانو په دې سيمه حمله وکړه او اسلامي حکومت يې جوړ کړ. په ١٨٢٨ ز کال دروسيې او ايران ترمنځ د “ترکمانچي تړون” لاسليک شو چي له امله يې اذربايجان دشوروي اتحاد او ايران ترمنځ وويشل شو. که څه هم په ١٩١٨ ز کال دروسيې دبالشويک انقلاب په راتګ سره اذربايجان خپلواک اعلان شو خو په ١٩٢٠ ز کال روسانو بيا …

بشپړ متن

آسټرياهیواد درپېژنو

موقعيت :منځنۍ اروپا    تاريخ په پنځمه زېږديزه پېړۍ کي دهنو او جرمنيانو دپرلپسې حملو له امله دجرمني قبيلې ، ګورټ، روګي ،هيرولي او لانګو بارډي آسټريا ته راغلې او دلته ميشت شوې. په ٧٨٨ ز کال شارلمان په دې سيمه قبضه وکړه ، وروسته درومي امپراطورۍ برخه وګرځيده. دنپولين له ماتې وروسته په ١٨١٤ – ١٨١٥ ز کلونو کي کانګرس آف ويانا حکومت رامنځ ته شو، اروپا يې تسليم …

بشپړ متن

آرمينياهیواد درپېژنو

موقعيت:جنوب لويديزه اسيا تاريخ په ١٩١٥ ز کال چي لومړۍ نړيواله جګړه روانه وه ،عثماني ترکانو ،دارمينيا اوسيدونکو ته حکم وکړ چي دمنځني ختيز بيابانونو ته لاړ شي.ويل کېږي چي دا مهال له ٦ لکه څخه تر ١٥ لکه دارمينيا اوسيدونکي ووژل شول او ياهم له لوږي څخه مړه شول. په لومړۍ نړيواله جګړه کي دترکانو له ماتې سره سم ،ارمينيا په١٩١٨ ز کال د مي په مياشت کي خپلواکي …

بشپړ متن

ارجنټاينهیواد درپېژنو

موقعيت:جنوبي امريکا تاريخ داروپايي وګړو تر راتګ وړاندي په دې هيواد کي خپل سيميز خلک ميشته وو، په ١٥٣٥ ز کال هسپانيې دپيډروډي مينډوزا په مشرۍ يو هيئت دې هيواد ته دابادۍ لپاره راوليږه ، خو هغه ناکام شو، په ١٧٧٦ ز کال ارجنټاين، دهسپانيې دريوډي لاپلاټا واکمنۍ برخه وګرځيد. په ١٨٦٥ او ١٨٧٠ ز کلونو کي برازيل او يوروګواى سره يوځاى شو او دپيراګو په خلاف يې جګړه وکړه. …

بشپړ متن